Khúc độc huyền bên dòng sông Đào: Khi “lộc trời” giao thoa cùng dáng kiểng xứ Quảng

Khi hoàng hôn buông những vệt vàng cuối cùng xuống dòng sông Đào, tiếng chim gọi đàn về tổ rộn rã như một khúc hoan ca. Khúc nhạc "Đất Lành" ấy sẽ còn vang vọng mãi, chắp cánh cho thương hiệu Yến sào Đất Quảng bay xa.

Từ trung tâm Đà Nẵng, hành trình của những người làm báo chúng tôi dừng chân bên dòng sông Đào (huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam cũ, nay là xã Bình Đào, thành phố Đà Nẵng). Giữa cái nắng rây vàng của miền Trung, ta bỗng gặp một khoảng lặng bình yên đến lạ kỳ: nơi cánh yến chao nghiêng gọi đàn và những gốc kiểng cổ trầm mặc kể chuyện nhân gian.

Sông Đào: Nơi khơi nguồn bản giao hưởng xanh

Khúc độc huyền bên dòng sông Đào: Khi “lộc trời” giao thoa cùng dáng kiểng xứ Quảng
Cổng vào nhà Yến "Yến sào Đất Quảng" của ông Trần Hữu Long bên sông Đào

Rời xa nhịp sống hối hả của phố thị, dòng sông Đào đón chúng tôi bằng vẻ đẹp tựa dải lụa mềm vắt ngang ký ức. Nước sông trong xanh in bóng mây trời, đôi bờ là những lũy tre già đứng gác cho sự tĩnh mịch của làng quê. Mỗi bước chân đi giữa rợp bóng cây xanh, hít hà mùi đất nồng nàn quyện trong gió sông, người phóng viên phương xa bỗng cảm nhận được phần "hồn" của đất Quảng – một vẻ đẹp nguyên sơ nhưng đầy sức sống.

Dọc theo triền sông, điều khiến chúng tôi ngỡ ngàng hơn cả là sự sáng tạo đầy chất nghệ sĩ của người dân nơi đây. Những chiếc thuyền thúng vốn dĩ gắn liền với sóng nước, nay được người nghệ nhân khéo léo úp ngược làm mái che cho các ngôi nhà chờ soi bóng bên dòng nước. Cái dáng tròn trịa, mộc mạc của nan tre đượm màu nắng gió không chỉ che chở cho khách dừng chân, mà còn gợi nhắc về một đời người gắn bó với biển, với sông.

Dưới những mái thúng ấy, sự giao thoa giữa "Đạo" và "Đời" hiện lên thật rõ nét. Những chiếc thúng cũ không còn lênh đênh trên sóng mà được tái sinh thành những chậu cây độc đáo, đề dòng thư pháp bay bổng. Nét chữ rồng bay phượng múa ôm lấy những gốc kiểng hiền, bên cạnh là những am nhỏ xinh xắn, tĩnh mịch nằm ẩn hiện dưới tán xanh. Một không gian thiền định mở ra ngay trước mắt, khiến lòng người bỗng chốc nhẹ tênh.

Khi "Dáng đất" nở hoa cùng "Lộc trời" hội tụ

Khúc độc huyền bên dòng sông Đào: Khi “lộc trời” giao thoa cùng dáng kiểng xứ Quảng
Ông Trần Hữu Long, chủ Yến sào Đất Quảng giới thiệu về quy trình tạo sản phẩm nhà Yến

Điều làm người làm nghề sinh vật cảnh chúng tôi xúc động chính là sự gắn kết diệu kỳ giữa hệ sinh thái nhà yến và vườn cảnh nghệ thuật. Người dân Thăng Bình quan niệm rằng: chim yến chỉ về nơi đất sạch, người chỉ ở nơi tâm an. Bởi thế, chim yến ở đây không chỉ là sinh kế, mà là "thước đo lòng người".

Khúc độc huyền bên dòng sông Đào: Khi “lộc trời” giao thoa cùng dáng kiểng xứ Quảng
Cảnh trí một góc khuôn viên nhà Yến

Dưới bóng những ngôi nhà yến cao vút, các nghệ nhân xứ Quảng đã khéo léo kiến tạo nên một thế giới "Tĩnh" và "Động" hòa quyện:

• Cái Tĩnh của Bonsai: Những gốc Mai vàng cổ thụ kiêu hãnh, những tán Tùng, Sanh được uốn nắn tỉ mỉ từng chi dăm, gửi gắm khát vọng về sự trường tồn.

• Cái Động của Cánh Yến: Tiếng chim ríu rít trên không trung như bản nhạc reo vui, tượng trưng cho sự vận động và thịnh vượng.

Hình ảnh người nghệ nhân thong dong thưởng trà bên gốc kiểng cổ, mắt dõi theo đàn yến chao nghiêng lúc hoàng hôn, chính là bức tranh hoàn mỹ nhất về triết lý "Sống Thuận Thiên". Cây cảnh ở đây không đơn thuần là vật trang trí, chúng là những thực thể có linh hồn, được nuôi dưỡng bởi bàn tay tử tế và tấm lòng bao dung của con người miền Trung bền bỉ.

Yến sào Đất Quảng – Tinh hoa chắt chiu từ chân ái

Khúc độc huyền bên dòng sông Đào: Khi “lộc trời” giao thoa cùng dáng kiểng xứ Quảng
Hoa lan, cây cảnh khu nhà Yến và hoa Giấy trước phòng khách

Sản vật "Yến sào Đất Quảng" qua lời kể của những người con Thăng Bình hiện lên như một tác phẩm nghệ thuật vị nhân sinh. Những sợi dãi trắng ngần ấy không chỉ kết tinh từ khí trời, hương đồng cỏ nội, mà còn được chưng cất từ chính cái tâm "tử tế" của người làm nghề.

Hương vị ấy mang đậm phong vị xứ sở: có cái mặn mòi của gió biển, có sự thanh tao của vườn kiểng ngát xanh và cái nghĩa tình chân phương của con người Quảng Nam "trung dũng kiên cường". Mỗi tổ yến được thu hoạch là một lời tri ân gửi đến mẹ thiên nhiên đã ưu ái ban tặng "lộc biếc" cho vùng đất này.

Khi hoàng hôn buông những vệt vàng cuối cùng xuống dòng sông Đào, tiếng chim gọi đàn về tổ rộn rã như một khúc hoan ca. Khúc nhạc "Đất Lành" ấy sẽ còn vang vọng mãi, chắp cánh cho thương hiệu Yến sào Đất Quảng bay xa.

Tạm biệt Thăng Bình, những người phóng viên mang theo về không chỉ là những thước phim, tấm hình, mà còn là niềm tin sắt đá: Ở đâu con người biết yêu cây, yêu chim, biết trân trọng mẹ thiên nhiên, ở đó hạnh phúc sẽ mãi mãi nảy mầm.

Xem thêm nội dung về Sinh vật cảnh qua các kênh của Tạp chí Việt Nam hương sắc

Tiktok: https://tiktok.com/@tapchivietnamhuongsac

Facebook: https://facebook.com/tapchivietnamhuongsac.vn

Youtube: https://youtube.com/@tapchivietnamhuongsac68

-->
Bài và ảnh: Lê Anh Dũng - Ánh Dương