Đại hội MTTQ Việt Nam lần thứ XI: Dấu mốc lịch sử của khối đại đoàn kết toàn dân

Với chủ đề “Đoàn kết - Dân chủ - Đổi mới - Sáng tạo - Phát triển”, Đại hội MTTQ Việt Nam lần thứ XI không chỉ mở ra nhiệm kỳ mới mà còn khẳng định quyết tâm xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân vững mạnh, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Đại hội MTTQ Việt Nam lần thứ XI: Dấu mốc lịch sử của khối đại đoàn kết toàn dân
Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy MTTQ, các đoàn thể Trung ương, Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam Bùi Thị Minh Hoài và Đoàn đại biểu tham dự Đại hội vào Lăng viếng Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Sáng 11/5, trước khi bước vào phiên trù bị Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026-2031, đoàn đại biểu tham dự Đại hội do đồng chí Bùi Thị Minh Hoài - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy MTTQ, các đoàn thể Trung ương, Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam dẫn đầu đã vào Lăng viếng Chủ tịch Hồ Chí Minh và đặt vòng hoa tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ tại Đài tưởng niệm Bắc Sơn (Hà Nội). Tham dự cùng đoàn đại biểu có Đoàn đại biểu Hội Sinh vật cảnh Việt Nam gồm: TS. Nguyễn Hữu Vạn - nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Tổng Kiểm toán Nhà nước, Chủ tịch Hội Sinh vật cảnh Việt Nam; ông Nguyễn Mạnh Quỳnh - Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội Sinh vật cảnh Việt Nam; bà Nguyễn Thị Thanh Thúy - cán bộ Văn phòng Hội Sinh vật cảnh Việt Nam.

Đại hội MTTQ Việt Nam lần thứ XI: Dấu mốc lịch sử của khối đại đoàn kết toàn dân
Ông Nguyễn Mạnh Quỳnh - Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội Sinh vật cảnh Việt Nam chụp ảnh cùng các đại biểu vào Lăng viếng Chủ tịch Hồ Chí Minh: Thiếu tướng, AHLĐ thời kỳ đổi mới Trần Hồng Quảng - Chủ tịch Hiệp hội Thương binh và Người khuyết tật Việt Nam; TS. Lê Ngọc Dũng- Chủ tịch Hội Mỹ nghệ, kim hoàn, đá quý Việt Nam; Bà Lù Thị Nghị, đại biểu dân tộc Thái (tỉnh Hà Giang cũ).

Trong không khí trang nghiêm, thành kính, các đại biểu bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh và các thế hệ cha anh đã hy sinh vì độc lập, tự do của dân tộc. Hoạt động ý nghĩa này mở đầu cho Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026-2031 - sự kiện chính trị quan trọng diễn ra với sự tham dự của 1.136 đại biểu đại diện cho các tầng lớp nhân dân, các dân tộc, tôn giáo, trí thức, doanh nhân, văn nghệ sĩ và kiều bào Việt Nam ở nước ngoài. Đại hội được xem là dấu mốc lịch sử trong quá trình củng cố và phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.

Diễn ra trong bối cảnh hệ thống chính trị đang tiếp tục được sắp xếp, tinh gọn theo hướng hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, Đại hội lần thứ XI mang ý nghĩa mở đầu cho một chặng đường phát triển mới của MTTQ Việt Nam khi các tổ chức chính trị - xã hội và các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ được trực thuộc MTTQ Việt Nam. Đây được xem là bước chuyển quan trọng không chỉ về tổ chức bộ máy mà còn về tư duy, phương thức hoạt động và vai trò của Mặt trận trong đời sống chính trị - xã hội của đất nước.

Đại hội XI có ý nghĩa đặc biệt quan trọng nhằm cụ thể hóa những chủ trương, quyết sách và quan điểm mới của Đảng đối với hoạt động của MTTQ Việt Nam cùng các tổ chức chính trị - xã hội. Những định hướng lớn đó được thể hiện xuyên suốt trong dự thảo văn kiện Đại hội thông qua các mục tiêu, nhiệm vụ, chương trình hành động và các khâu đột phá trong nhiệm kỳ mới.

Đại hội MTTQ Việt Nam lần thứ XI: Dấu mốc lịch sử của khối đại đoàn kết toàn dân
Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026-2031 với sự tham dự của 1.136 đại biểu đại diện cho các tầng lớp nhân dân, các giai cấp, dân tộc, tôn giáo, cộng đồng doanh nghiệp, trí thức, văn nghệ sĩ và kiều bào Việt Nam ở nước ngoài.

Nhìn lại giai đoạn 2024 - 2026, MTTQ Việt Nam đã tiếp tục khẳng định vai trò nòng cốt chính trị trong việc củng cố và phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc. Hoạt động của hệ thống Mặt trận từ Trung ương đến cơ sở ngày càng chủ động, linh hoạt, sáng tạo, gắn bó mật thiết với đời sống Nhân dân và bám sát thực tiễn xã hội. Phương châm hành động “Gần dân, hiểu dân, trọng dân, vì dân” không chỉ dừng lại ở khẩu hiệu mà đã trở thành định hướng xuyên suốt trong các hoạt động của Mặt trận.

Một trong những dấu ấn nổi bật của nhiệm kỳ qua chính là sự đổi mới mạnh mẽ về tư duy và phương thức hoạt động. Nếu trước đây, công tác Mặt trận chủ yếu tập trung vào tuyên truyền, vận động thì nay đã chuyển mạnh sang đồng hành, kiến tạo và lan tỏa giá trị tích cực trong xã hội. MTTQ Việt Nam không chỉ là nơi tập hợp, đoàn kết các tầng lớp nhân dân mà còn chủ động nắm bắt tâm tư, nguyện vọng chính đáng của người dân, phản ánh tới Đảng và Nhà nước, góp phần củng cố niềm tin xã hội và tăng cường mối quan hệ gắn bó máu thịt giữa Đảng với Nhân dân.

Vai trò giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận tiếp tục có bước phát triển rõ nét. Nhiều ý kiến phản biện, góp ý của MTTQ Việt Nam đã góp phần hoàn thiện cơ chế, chính sách, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và năng lực lãnh đạo của Đảng. Đặc biệt, trong quá trình sửa đổi Hiến pháp và hoàn thiện hệ thống pháp luật phục vụ việc sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, Mặt trận đã thể hiện rõ vai trò đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân.

Song song với đó, các phong trào thi đua yêu nước, các cuộc vận động lớn tiếp tục được triển khai sâu rộng, tạo sức lan tỏa mạnh mẽ trong xã hội. Phong trào “Chung tay xóa nhà tạm, nhà dột nát trên phạm vi cả nước trong năm 2025” trở thành điểm sáng tiêu biểu cho tinh thần đoàn kết và trách nhiệm cộng đồng. Hơn 334.234 căn nhà tạm, nhà dột nát đã được thay thế; trên 24.700 tỷ đồng cùng hơn 2,7 triệu ngày công được huy động để hỗ trợ người dân xây dựng và sửa chữa nhà ở.

Đại hội MTTQ Việt Nam lần thứ XI: Dấu mốc lịch sử của khối đại đoàn kết toàn dân
Đoàn đại biểu tham dự Đại hội vào Lăng viếng Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Bên cạnh đó, hơn 5.300 tỷ đồng được vận động nhằm hỗ trợ khắc phục hậu quả cơn bão số 3 năm 2024 (Yagi) và hơn 4.200 tỷ đồng hỗ trợ đồng bào bị ảnh hưởng bởi cơn bão số 10 năm 2025 (Bualoi) cùng người dân vùng lũ miền Trung. Những con số ấy không chỉ phản ánh hiệu quả hoạt động của MTTQ Việt Nam mà còn cho thấy sức mạnh của tinh thần tương thân tương ái, truyền thống “lá lành đùm lá rách” của dân tộc Việt Nam được khơi dậy mạnh mẽ trong mọi tầng lớp Nhân dân.

Trong giai đoạn 2024 - 2026, hệ thống MTTQ Việt Nam cũng quyết liệt triển khai việc sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy theo yêu cầu mới. Công tác đổi mới nội dung và phương thức hoạt động được thực hiện đồng bộ, linh hoạt, phù hợp với tình hình thực tiễn. Hiện nay, tổ chức MTTQ các cấp từng bước được kiện toàn theo hướng tinh gọn, hiệu năng, hiệu quả; đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số và hiện đại hóa quản trị hệ thống nhằm đáp ứng yêu cầu hội nhập và phát triển.

Công tác nhân sự tại Đại hội XI nhận được sự quan tâm đặc biệt bởi đây không chỉ là việc lựa chọn đội ngũ cán bộ đủ tâm, đủ tầm mà còn là bước chuẩn bị quan trọng cho việc xây dựng bộ máy Mặt trận thực sự là trung tâm của khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Dự kiến số lượng Ủy viên Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa XI không tăng so với khóa trước nhưng cơ cấu thành phần có sự điều chỉnh theo hướng mở rộng, nâng cao chất lượng đại diện và bảo đảm tính tiêu biểu của các giai tầng xã hội.

Điểm đáng chú ý là sự tăng cường sự hiện diện của đội ngũ trí thức, nhà khoa học, doanh nhân, văn nghệ sĩ, chức sắc tôn giáo và đại diện các lĩnh vực mới của đời sống xã hội. Đặc biệt, việc mở rộng sự tham gia của đại diện các tập đoàn kinh tế và doanh nghiệp tư nhân thể hiện rõ sự nhìn nhận đúng đắn về vai trò ngày càng lớn của kinh tế tư nhân trong sự phát triển đất nước. Qua đó, tiếng nói của cộng đồng doanh nghiệp sẽ được phản ánh đầy đủ hơn trong quá trình hoạch định chính sách và phát triển kinh tế - xã hội.

Không chỉ đổi mới về tổ chức và nhân sự, Đại hội XI còn mang đến nhiều điểm đột phá trong nội dung văn kiện. Dự thảo Báo cáo chính trị tiếp tục khẳng định mạnh mẽ vai trò nòng cốt chính trị của MTTQ Việt Nam trong xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, đồng thời khơi dậy tinh thần yêu nước, ý chí tự lực, tự cường và khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc trong mỗi người dân Việt Nam.

Phương hướng nhiệm kỳ mới cũng nhấn mạnh yêu cầu đổi mới tư duy, chủ động kiến tạo môi trường để huy động sự tham gia của mọi tầng lớp nhân dân. MTTQ Việt Nam sẽ tiếp tục đổi mới toàn diện về tổ chức, nội dung và phương thức hoạt động theo hướng thực chất, hiệu quả, hướng mạnh về cơ sở, gần dân, sát dân và đồng hành cùng Nhân dân. Phương châm “Khi dân cần Mặt trận có, khi dân khó Mặt trận sẵn sàng tham gia” tiếp tục được xác định là định hướng hành động xuyên suốt trong nhiệm kỳ mới.

Với truyền thống vẻ vang, tinh thần đổi mới không ngừng và khát vọng cống hiến vì dân tộc, Đại hội MTTQ Việt Nam lần thứ XI được kỳ vọng sẽ trở thành Đại hội của hành động, của đổi mới và phụng sự Nhân dân; tiếp tục viết tiếp những trang sử vàng của khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong kỷ nguyên phát triển mới của đất nước.

Các chương trình hành động Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031:

Chương trình 1: Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động, tập hợp các tầng lớp nhân dân, tăng cường đồng thuận xã hội, phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Chương trình 2: Đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân; nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác giám sát và phản biện xã hội, thực hiện dân chủ, tích cực tham gia xây dựng Đảng, Nhà nước và hệ thống chính trị.

Chương trình 3: Động viên các tầng lớp nhân dân thi đua học tập, lao động, sáng tạo, tham gia phát triển kinh tế - xã hội, giữ gìn và phát huy truyền thống văn hóa dân tộc, chăm lo đời sống nhân dân, góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Chương trình 4: Tham gia phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, xây dựng xã hội số; đẩy mạnh chuyển đổi số trong hệ thống MTTQ Việt Nam.

Chương trình 5: Phát huy vai trò làm chủ, tinh thần tự quản của nhân dân, xây dựng khu dân cư đoàn kết, an toàn, ấm no, hạnh phúc.

Chương trình 6: Thực hiện hiệu quả hoạt động đối ngoại nhân dân, hợp tác quốc tế.

Chương trình 7: Đổi mới nội dung, phương thức hoạt động; hoàn thiện, vận hành tổ chức bộ máy chuyên trách tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ.

 

Phạm Hùng