Trước đây, người nuôi cua lột phải canh từng con, đoán thời điểm lột xác chỉ diễn ra trong vài giờ ngắn ngủi. Chậm tay một chút, cua cứng vỏ trở lại và mất toàn bộ giá trị thương phẩm. Ba người chăm sóc chỉ đủ sức quản lý khoảng 1.000 con.
Mô hình do TS. Lê Mai Tùng, Giám đốc Công ty TNHH Seamorny (Đồng Nai) phát triển, đã thay đổi hoàn toàn bức tranh đó. Hệ thống nuôi khép kín tích hợp cảm biến và phần mềm để kiểm soát môi trường nước, dinh dưỡng và chu kỳ phát triển của cua. Các khâu cho ăn, theo dõi tăng trưởng và phát hiện cua chuẩn bị lột đều được AI hỗ trợ tự động. Kết quả là một người có thể vận hành tới 2.000 con, gấp sáu lần so với phương thức truyền thống.
 |
| Hệ thống nuôi cua lột khép kín được vận hành hoàn toàn bằng công nghệ AI. |
Hiệu quả kinh tế là điểm đột phá rõ ràng nhất. Tỷ lệ cua sống trong điều kiện tự nhiên chỉ đạt khoảng 10%, nuôi truyền thống đạt khoảng 40%, còn khi ứng dụng AI con số này có thể vượt 90%. Đặc biệt, hệ thống xác định chính xác "thời điểm vàng" thu hoạch, khoảng 4 giờ kể từ khi cua lột xác, giúp người nuôi không bỏ lỡ khoảnh khắc quyết định chất lượng sản phẩm. Nhờ quy trình kiểm soát chặt chẽ và không sử dụng kháng sinh, cua lột đủ tiêu chuẩn xuất khẩu vào các thị trường cao cấp với giá trị có thể cao gấp 4 lần cua thịt tiêu thụ nội địa.
Tuy vậy, bài toán nguyên liệu vẫn là thách thức chưa được giải trọn vẹn. Ông Trần Quang Vinh (TP.HCM), người từng khởi nghiệp với nghề nuôi cua lột, cho biết dù kỹ thuật không quá khó, dự án của ông vẫn thất bại vì không đảm bảo được nguồn cua nguyên liệu ổn định. Cua nguyên liệu loại 100 đến 150g phải được thu mua đều đặn, trải qua khoảng 15 ngày nuôi mới đạt trọng lượng 200 đến 250g để làm cua lột thương phẩm. Sự phụ thuộc vào nguồn cung này vẫn là điểm nghẽn mà nhiều người trong nghề chưa vượt qua được.
 |
| Tỷ lệ cua sống trong điều kiện tự nhiên chỉ đạt khoảng 10%, nuôi truyền thống đạt khoảng 40%, còn khi ứng dụng AI con số này có thể vượt 90%. |
Hiện mô hình nuôi cua lột bằng AI đã được triển khai tại Cà Mau và Đồng Nai. Tại hội thảo Nông nghiệp thông minh vừa qua ở TP.HCM, TS. Lê Mai Tùng nhấn mạnh công nghệ cao là chìa khóa để ngành nông nghiệp bứt phá, nhưng cũng thừa nhận cần thêm vốn hỗ trợ từ nhà nước và các quỹ đầu tư để mô hình có thể nhân rộng trên diện rộng.
Sự chuyển dịch từ nuôi cua theo kinh nghiệm sang nuôi theo dữ liệu, theo ông, không đơn thuần là thay đổi công cụ mà là thay đổi tư duy sản xuất trong bối cảnh nông nghiệp đang chịu áp lực ngày càng lớn về chi phí, nhân công và tiêu chuẩn xuất khẩu.
Tiktok: https://tiktok.com/@tapchivietnamhuongsac
Facebook: https://facebook.com/tapchivietnamhuongsac.vn
Youtube: https://youtube.com/@tapchivietnamhuongsac68
