Việt Nam công bố quy định của CITES về quản lý buôn bán hổ và các loài họ Mèo

Theo đó, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm đã ban hành Thông báo số 455/TB-LNKL về việc công bố quy định của CITES liên quan đến các loài có nguồn gốc hoặc liên quan đến Việt Nam. Nội dung thông báo tập trung vào loài hổ và các loài thuộc họ Mèo (Felidae spp.) nằm trong Phụ lục I của Công ước - nhóm loài động vật hoang dã nguy cấp cần được bảo vệ nghiêm ngặt và hạn chế tối đa việc buôn bán quốc tế vì mục đích thương mại.

Thông báo số 455/TB-LNKL về việc công bố quy định của CITES liên quan đến các loài có nguồn gốc hoặc liên quan đến Việt Nam.

Một trong những nội dung đáng chú ý được công bố là Quyết định 14.69 của CITES (được sửa đổi tại Hội nghị các bên lần thứ 19 - CoP19). Quyết định này quy định rõ: các quốc gia có cơ sở nuôi hổ sinh sản quy mô lớn phục vụ mục đích thương mại cần thực hiện các biện pháp nhằm hạn chế số lượng hổ nuôi nhốt ở mức chỉ hỗ trợ cho công tác bảo tồn hổ trong tự nhiên. Đồng thời, hổ không được nuôi sinh sản để phục vụ việc buôn bán các bộ phận và dẫn xuất từ loài này.

Bên cạnh đó, thông báo cũng trích dẫn nội dung mục 41.2 trong Tóm tắt kết quả Cuộc họp lần thứ 77 của Ủy ban Thường trực CITES liên quan đến Việt Nam. Theo đó, Ủy ban Thường trực đã thúc giục Việt Nam và Thái Lan triển khai một số biện pháp quan trọng nhằm tăng cường quản lý và bảo tồn loài hổ. Trước hết, các quốc gia cần xác định những cá thể hổ thuộc dòng hổ Đông Nam Á còn gọi là Panthera tigris corbetti và khuyến khích các cơ sở nuôi giữ tham gia các chương trình nhân giống phục vụ mục tiêu bảo tồn loài.

Ngoài ra, các khuyến nghị cũng nhấn mạnh việc tăng cường các biện pháp quản lý tại các cơ sở nuôi nhốt hổ. Trong đó, việc sinh sản hổ tại các cơ sở này cần được hạn chế và việc nhập khẩu hổ phải được kiểm soát chặt chẽ, chỉ nhằm phục vụ mục tiêu bảo tồn. Các cá thể hổ nuôi nhốt cần được giám sát thông qua các phương thức nhận dạng hiện đại như gắn chip điện tử, nhận dạng sọc vằn và phân tích ADN khi cần thiết.

Một nội dung quan trọng khác là khuyến nghị không thành lập mới các cơ sở nuôi nhốt hổ, trừ những trường hợp đặc biệt có căn cứ rõ ràng. Đồng thời, việc cho phép sở hữu các bộ phận và dẫn xuất từ hổ cũng cần được hạn chế nhằm ngăn chặn nguy cơ các mẫu vật này bị đưa vào hoạt động buôn bán bất hợp pháp.

Việc công bố các quy định của CITES lần này góp phần giúp các cơ quan quản lý, tổ chức và cá nhân liên quan tại Việt Nam nắm rõ hơn các quy định quốc tế về quản lý, nuôi giữ và buôn bán các loài thuộc họ Mèo.

Bên cạnh các biện pháp quản lý, CITES cũng khuyến nghị tăng cường các hoạt động tuyên truyền, giáo dục nhằm nâng cao nhận thức của cộng đồng về bảo tồn hổ và các loài họ Mèo. Việc xây dựng tài liệu truyền thông, tổ chức các hoạt động trưng bày, giáo dục tại các cơ sở nuôi giữ động vật được xem là một trong những giải pháp góp phần thay đổi nhận thức xã hội về bảo vệ động vật hoang dã.

Cùng với đó, các cơ quan chức năng cần thực hiện quy trình kiểm tra, giám sát và xử lý mẫu vật hổ một cách chặt chẽ. Trong trường hợp cá thể hổ chết, cần tiến hành xác minh và thực hiện việc tiêu hủy xác theo quy định nhằm tránh nguy cơ các bộ phận của hổ bị lợi dụng đưa vào các hoạt động buôn bán trái phép. Công tác đào tạo cán bộ thực hiện kiểm tra, giám sát và theo dõi việc tiêu hủy mẫu vật cũng được khuyến nghị tăng cường.

Việc công bố các quy định của CITES lần này góp phần giúp các cơ quan quản lý, tổ chức và cá nhân liên quan tại Việt Nam nắm rõ hơn các quy định quốc tế về quản lý, nuôi giữ và buôn bán các loài thuộc họ Mèo. Đây cũng là bước đi quan trọng trong việc thực hiện các cam kết quốc tế của Việt Nam về bảo tồn đa dạng sinh học, đồng thời tăng cường phòng chống buôn bán động vật hoang dã trái phép.

Theo Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, bản gốc các nghị quyết, quyết định và tóm tắt kết quả các cuộc họp liên quan đã được công bố trên trang thông tin điện tử chính thức của CITES để các cơ quan, tổ chức và cá nhân tham khảo, thực hiện.